Έχετε μόλις υποδεχτεί φίλους στο σπίτι και ο σκύλος σας τρέχει στην πόρτα για να γνωρίσει τους καλεσμένους.
Μόνο που αντί να κουνήσει χαρούμενα την ουρά του και να ζητήσει χάδια, αποφασίζει να εξερευνήσει με τη μύτη του σε πιο “ακατάλληλα” σημεία.
Η αμηχανία είναι δυστυχώς αναπόφευκτη αλλά για τον ίδιο τον σκύλο δεν υπάρχει τίποτα περίεργο σε αυτή τη συμπεριφορά. Αντίθετα, ακολουθεί ένα από τα πιο φυσικά ένστικτά του: την ανάγκη να ανακαλύπτει τον κόσμο μέσα από τις μυρωδιές.
Γιατί λοιπόν οι σκύλοι δείχνουν τόσο μεγάλο ενδιαφέρον για ορισμένα σημεία του ανθρώπινου σώματος; Και τι προσπαθούν να ανακαλύψουν κάθε φορά που μας πλησιάζουν με αυτό τον τρόπο;
Οι εντυπωσιακές ικανότητες της μύτης του σκύλου μας
Για να καταλάβουμε αυτή τη συνήθεια, πρέπει πρώτα να γνωρίσουμε λίγο καλύτερα την όσφρηση των σκύλων. Ενώ οι άνθρωποι βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στην όραση για να αντιληφθούν το περιβάλλον τους, οι σκύλοι χρησιμοποιούν τη μύτη τους για να συλλέγουν πληροφορίες, να αναγνωρίζουν άλλα ζώα και να εξερευνούν όσα συμβαίνουν γύρω τους.
Η όσφρησή τους είναι εντυπωσιακά ανεπτυγμένη. Ανάλογα με τη φυλή και τα ανατομικά χαρακτηριστικά τους, διαθέτουν έως και περίπου 300 εκατομμύρια οσφρητικούς υποδοχείς, ενώ οι άνθρωποι έχουν περίπου 5-6 εκατομμύρια.
Η διαφορά αυτή, σε συνδυασμό με τον τρόπο που ο εγκέφαλός τους επεξεργάζεται τις οσμές, τους επιτρέπει να αντιλαμβάνονται λεπτομέρειες που εμείς δεν μπορούμε καν να φανταστούμε.
Για έναν σκύλο επομένως, μια μυρωδιά δεν είναι απλώς μια ευχάριστη ή δυσάρεστη αίσθηση. Μπορεί να αποτελεί μια ολόκληρη πηγή πληροφοριών. Και ορισμένα σημεία του ανθρώπινου σώματος είναι ιδιαίτερα ενδιαφέροντα από αυτή την άποψη.
Γιατί προτιμούν αυτά τα συγκεκριμένα σημεία;
Η απάντηση βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό στους αποκρινείς ιδρωτοποιούς αδένες, οι οποίοι υπάρχουν σε διάφορες περιοχές του σώματός μας, μεταξύ άλλων στις μασχάλες και στην περιοχή των γεννητικών οργάνων. Οι εκκρίσεις τους περιέχουν ουσίες που δίνουν στον κάθε άνθρωπο τη δική του χαρακτηριστική οσμή.
Αυτές οι οσμές μπορεί να είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες για έναν σκύλο, καθώς η συγκεκριμένη περιοχή προσφέρει ένα σύνολο πληροφοριών. Επιπλέον, βρίσκεται σε σχετικά εύκολη πρόσβαση για πολλούς σκύλους, ιδίως όταν συναντούν ανθρώπους που στέκονται όρθιοι.
Μπορούν να καταλάβουν πράγματα για εμάς μέσω της μυρωδιάς;
Οι σωματικές οσμές μας μεταβάλλονται για πολλούς λόγους, όπως η διατροφή και οι ορμονικές αλλαγές. Για έναν σκύλο, αυτές οι αλλαγές μπορούν να προσφέρουν νέες και ενδιαφέρουσες πληροφορίες.
Για παράδειγμα, η εγκυμοσύνη ή η περίοδος μετά τον τοκετό μπορεί να συνοδεύονται από αλλαγές στις οσμές του σώματος. Είναι πιθανό ένας σκύλος να δείξει μεγαλύτερο ενδιαφέρον όταν αντιληφθεί κάτι διαφορετικό από αυτό που έχει συνηθίσει.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι μπορεί να αναγνωρίσει με βεβαιότητα μια συγκεκριμένη κατάσταση ή να διαγνώσει κάποιο πρόβλημα υγείας απλώς μυρίζοντας έναν άνθρωπο.
Αν και οι σκύλοι μπορούν να εκπαιδευτούν να εντοπίζουν ουσίες που σχετίζονται με ορισμένα προβλήματα υγείας, αυτό διαφέρει από τη φυσική συμπεριφορά που μπορεί να δείξει ένας σκύλος προς τον κηδεμόνα του, χωρίς να έχει εκπαιδευτεί ειδικά γι’ αυτό.
Ένας διαφορετικός τρόπος χαιρετισμού
Υπάρχει και μια ακόμη εξήγηση που κάνει αυτή τη συμπεριφορά πιο κατανοητή. Οι σκύλοι χρησιμοποιούν την όσφρηση ως βασικό μέσο επικοινωνίας.
Όταν δύο σκύλοι συναντιούνται, συχνά μυρίζουν ο ένας την περιοχή κάτω από την ουρά του άλλου. Μέσα από αυτές τις οσμές μπορούν να συλλέξουν πληροφορίες, χωρίς ωστόσο να γνωρίζουμε ξεκάθαρα πόσο συγκεκριμένες είναι αυτές.
Όταν ένας σκύλος γνωρίζει έναν άνθρωπο, συχνά προσπαθεί να τον “διαβάσει” με τον τρόπο που θα έκανε και με έναν άλλο σκύλο. Επειδή όμως οι άνθρωποι δεν επικοινωνούμε με τον ίδιο τρόπο, αυτή η συμπεριφορά μπορεί να μας φαίνεται περίεργη ή να μας κάνει να νιώθουμε άβολα.
Αυτό ωστόσο δεν σημαίνει ότι ο σκύλος θέλει να επιβληθεί ή να δείξει επιθετικότητα. Τις περισσότερες φορές, απλώς προσπαθεί να γνωρίσει τον άνθρωπο που έχει μπροστά του, να πάρει πληροφορίες γι’ αυτόν και να καταλάβει ποιος είναι.
Πώς μπορούμε να περιορίσουμε αυτή τη συμπεριφορά;
Το γεγονός ότι μια συμπεριφορά είναι φυσιολογική για τον σκύλο δεν σημαίνει ότι πρέπει να την αποδεχόμαστε σε κάθε περίσταση. Ευτυχώς υπάρχει τρόπος να τον βοηθήσουμε να χαιρετά τους ανθρώπους με πιο διακριτικό τρόπο.
Όταν περιμένουμε επισκέπτες, μπορούμε να του ζητήσουμε να καθίσει και να τον επιβραβεύσουμε όταν παραμένει ήρεμος. Εξίσου χρήσιμη είναι η εκμάθηση απλών εντολών, όπως “κάτσε», “μείνε” και “έλα” που μας βοηθούν να κρατήσουμε την προσοχή του στραμμένη σε εμάς.
Μπορούμε, επίσης, να δώσουμε στον σκύλο την ευκαιρία να μυρίσει το χέρι ενός νέου ανθρώπου, εφόσον και ο ίδιος το επιθυμεί.
Παράλληλα, οι βόλτες με χρόνο για εξερεύνηση και τα παιχνίδια που ενθαρρύνουν τον σκύλο να χρησιμοποιήσει τη μύτη του, προσφέρουν σημαντική εκτόνωση και βοηθούν στη μείωση ανεπιθύμητων συμπεριφορών.
Το σημαντικό είναι να αποφεύγουμε τις φωνές ή την τιμωρία, που μπορεί να προκαλέσουν σύγχυση χωρίς να λύσουν το πρόβλημα.
Την επόμενη φορά που ο σκύλος σας θα πλησιάσει έναν καλεσμένο για να τον μυρίσει με μεγάλο ενθουσιασμό, προσπαθήστε να δείτε τα πράγματα από τη δική του πλευρά. Ο σκύλος δεν γνωρίζει τους ανθρώπινους κανόνες ευγένειας και δεν καταλαβαίνει ότι αυτή η συμπεριφορά μπορεί να μας φέρει σε δύσκολη θέση. Απλώς ακολουθεί το ένστικτό του και χρησιμοποιεί την όσφρησή του για να γνωρίζει καλύτερα τους ανθρώπους γύρω του.
