Σήμερα, 2 Σεπτεμβρίου, η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Αγίου Μάμαντος, ενός από τους ιδιαίτερα αγαπητούς Αγίους στην Κύπρο, το όνομα του οποίου είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την παράδοση και την ιστορία του τόπου.
Ο Άγιος Μάμας έζησε τον 3ο αιώνα μ.Χ. στη Μικρά Ασία, σε μια περίοδο κατά την οποία οι Χριστιανοί υφίσταντο διωγμούς. Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, οι γονείς του, Θεόδοτος και Ρουφίνα, ήταν Χριστιανοί και φυλακίστηκαν για την πίστη τους. Ο Μάμας έμεινε ορφανός σε πολύ μικρή ηλικία και ανατράφηκε από μια ευσεβή γυναίκα, την Αμμία.
Η παράδοση αναφέρει ότι από νεαρή ηλικία ομολογούσε με θάρρος τη χριστιανική του πίστη, γεγονός που οδήγησε στη σύλληψη και τον βασανισμό του.
Ιδιαίτερα χαρακτηριστική είναι η σχέση του Αγίου με τα άγρια ζώα. Σύμφωνα με την παράδοση, όταν κατέφυγε στα βουνά, ζούσε ανάμεσα σε αυτά, ενώ τρεφόταν με γάλα από άγρια ζώα. Γι’ αυτό και στις αγιογραφίες απεικονίζεται συχνά καθισμένος πάνω σε λιοντάρι και κρατώντας ένα αρνί, εικόνα που έγινε το χαρακτηριστικότερο σύμβολό του.
Τελικά συνελήφθη και οδηγήθηκε στο μαρτύριο, παραμένοντας μέχρι τέλους πιστός στις πεποιθήσεις του. Η παράδοση τοποθετεί το μαρτύριό του σε πολύ νεαρή ηλικία.
Η ιδιαίτερη σχέση του Αγίου Μάμα με την Κύπρο
Η τιμή προς τον Άγιο Μάμα έχει βαθιές ρίζες στην Κύπρο, όπου υπάρχουν αρκετοί ναοί αφιερωμένοι στη μνήμη του. Θεωρείται ιδιαίτερα προστάτης των ποιμένων και των κοπαδιών, κάτι που εξηγεί και τη μεγάλη αγάπη που έτρεφαν προς το πρόσωπό του οι κάτοικοι των αγροτικών περιοχών του νησιού.
Ξεχωριστή θέση κατέχει ο Άγιος Μάμας στη Μόρφου, όπου βρίσκεται ιστορικός ναός αφιερωμένος στον Άγιο και η παράδοση θέλει να φυλάσσεται η λάρνακά του.
Με τη μορφή του Αγίου συνδέεται μάλιστα και μία από τις γνωστότερες κυπριακές παραδόσεις. Σύμφωνα με αυτήν, όταν οι αρχές επιχείρησαν να του επιβάλουν φόρο, ο Άγιος υποστήριξε ότι, ως άνθρωπος που ζούσε φτωχικά και απομονωμένος, δεν όφειλε να φορολογείται. Στον δρόμο συνάντησε ένα λιοντάρι που κυνηγούσε ένα αρνί, το ημέρεψε και παρουσιάστηκε καβάλα στο λιοντάρι και κρατώντας το αρνί στην αγκαλιά του. Ο άρχοντας, εντυπωσιασμένος από το θαυμαστό γεγονός, τον απάλλαξε από τη φορολογία.
Έτσι, στην κυπριακή λαϊκή παράδοση ο Άγιος Μάμας έμεινε γνωστός και ως «ο Άγιος που δεν πληρώνει φόρους».
Κάθε χρόνο στις 2 Σεπτεμβρίου η μνήμη του τιμάται σε πολλές περιοχές της Κύπρου, διατηρώντας ζωντανή μια παράδοση αιώνων γύρω από έναν από τους πλέον χαρακτηριστικούς και αγαπητούς Αγίους του νησιού.
Χρόνια πολλά σε όλους όσοι γιορτάζουν σήμερα.
